E R P A P A Y

Yükleniyor

SÖZLÜK

3

3-D Secure (3 Boyutlu Güvenlik Sistemi) : Kredi kartı ile yapılan ödemelerde kart sahibinin kart güvenliğini sağlamak amacıyla bankaların firmalar ile yaptığı ortak çalışmadır. 3D Secure ile yapılan ödemelerde banka tarafından ayrı bir ekran açılır ve kart sahibinin GSM numarasına onay kodu gönderilir. Onay kodunun doğru girilmesi sonucu işlem gerçekleşir.

A

Altyapı Sağlayıcı: Altyapı sağlayıcıları şirketlere, e-ticaret sitelerini açmak, sitelerinin tasarımlarını sunmak ve ödeme sistemlerini entegre etmek gibi hizmetler sunmaktadır.

Akredetif: Bir bankanın, kendi şubelerinden birinde ya da bir başka bankada, bir kimse için kendi yükümlülüğü altında açtırdığı, miktarı belirli kredi hesabıdır.

Aml – Anti money laundering: Finansal kurumların ve diğer kuruluşların kara para aklama faaliyetlerini önleme, tespit etme ve raporlama yükümlülüğünü getiren yasal kontrolleri tanımlamak için kullanılan bir terimdir.

Api: Bir yazılımın başka bir yazılım üzerinden tanımlanmış fonksiyonlarını kullanabilmesi adına oluşturulmuş bir tanım bütünüdür.

Amex: American Express, genelde Amex, AmEx veya Amexco şeklinde kısaltılan dünya çapında bir kredi kartı ve turizm şirketidir. Merkezi ABD’nin New York kentinde bulunur. Dünyanın en büyük şirketlerinin kullandığı American Express kredi kartları ve Turizm seyahat çekleri ile ünlüdür.

B

Big Data (Büyü Veri): Big Data internette ve veri tabanlarında yapılan tüm paylaşımlar, fotoğraf arşivleri gibi farklı alanlardan elde edilen tüm verilerin analiz edilerek fayda sağlanabilecek hale getirilmesidir.

Bddk: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), tasarruf sahiplerinin haklarını korumak, kredi sistemini etkin bir sekilde çalıştırmak, bankacılık sektörünün düzenlenmesi ve denetlenmesi için görev ve yetkilere sahip idari ve mali özerkliği bulunan bir kurumdur.

Banka Kartı: Banka kartı, banka nezdinde işlemlerinizi ilerletebilmeniz için açılan hesaplar üzerine tanımlanan kartlara denir.

Bic Numarası: Banka veya elektronik para kuruluşlarından alınan kartların üzerindeki numaranın ilk 6 hanesi BIN yani Bank Identification Number’dır. Bu ilk 6 hane sayesinde işlem esnasında kullanılan kartın hangi banka veya elektronik para kuruluşuna ait olduğu, ne tür bir kart olduğu kolaylıkla anlaşılabilmektedir.

Bilgi Güvenliği Politikası: İşletmelere ait değerli bilgilerin ve bunların çevresindeki işlevlerin yönetilmesi, korunması ve dağıtımı gibi konuları düzenleyen kural ve uygulamalar bütünüdür. Bir veriye erişimin kimin tarafından, nasıl, ne zaman, hangi derinlikte olacağını ve bu veri ile ne yapılabileceğini bilgi güvenliği politikası belirler.

Bitcoin: Dijital para birimidir. Tamamen dijital olan Bitcoin, sonradan debit card ya da kredi kartı gibi fiziksel erişime açılarak uyumlu ATM’lerden para çekme ve geleneksel internet alışverişinde de kullanılmaya başlamıştır. Ancak yaygın kullanım dijital cüzdanlar yoluyla mobil uygulamalar üzerinden gerçekleştirilir.

Bloke Tutarı: Kısmen ya da tamamen belli bir ödemeye veya işleme karşılık tutularak, kullanılması ya da harcanması kısıtlanmış veya yasaklanmış paraya denir.

Bsmv: Banka Sigorta Muamele Vergisi, Merkez Bankası talimatları doğrultusunda kredilendirme işlemlerinden doğan vergiyi müşterilerinden bankalar aracılığı ile tahsil ettiği bir vergi türüdür.

C

Chargeback: Ters ibraz ya da iptal işlemi, alıcının kredi kartını çıkaran kuruluştan, işleme itirazı sonucu ortaya çıkar. Satın alınan ürün eline ulaşmaması, kredi kartının dolandırıcılık amaçlı bir ürün alışverişi için izinsiz kullanılması gibi durumlarda müşteri itiraz etme hakkına sahiptir.

Chatbot: Chatbot yapay zekanın ilkel halidir, kullanıcı ile yazışan ve çoğunlukla bir senaryo üzerinde cevaplar üreten bir yazılım parçası olarak tanımlanabilir. Chatbot bazı özel işlerinizi yaptırabileceğiniz, sohbet edebileceğiniz algoritma bazlı yazılımlardır.

Cvv: CVV kodu veya güvenlik numarası, kredi kartının arka yüzündeki, genelde beyaz alana basılı rakamların son 3 hanesidir.Kredi kartlarında güvenlik sağlamak amacıyla oluşturulmuş bir koddur. Bu kod yalnızca VISA ve Mastercard kartlarında bulunmaktadır.

D

Dijital Cüzdan: Kredi kartınızı, ön ödemeli kartınızı, banka kartınızı koyabileceğiniz bir elektronik cüzdandır. Bu cüzdana koyacağınız para miktarı isteğinize göre şekillenmektedir.Tüm ödeme kartlarının entegre edileceği tek bir cüzdan olarak da tanımlanabilir.

Dijital Ödemeler:İnternet üzerinden yapılan ödemelere dijital ödeme denilmektedir. Online ödemenin yapılması için bilgisayar, akıllı telefon, tablet gibi elektronik cihaz, altyapı ve sistemler kullanır. Debit Kart: Debit kart doğrudan kart hamilinin mevduat hesabına bağlıdır. Bu hesaba şifre aracılığı ile ulaşılarak ATM ve POS’larda mal ve hizmet alma, para çekme ve sunulan diğer bankacılık hizmetlerini yerine getirmek amacıyla banka müşterilerine verilen karttır.

E

Emv (Europay, Mastercard ve Visa): Çip kartı teknolojisi kullanılan kredi ve banka kartları ödemelerini düzenleyen uluslararası standarttır. İsmini geliştiricilerinden alan EMV standardının oluşturulma amacı, bir ödeme terminalinde mikro işlemci entegre edilmiş kartlarla ödeme yapılarak güvenliği sağlamaktır.

E-imza: Elektronik dokümanları imzalamak için kullanılan bir elektronik koddur. Elektronik imza, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından onaylı Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcılar tarafından sunulmaktadır.

Elektronik Para: Bilişim sistemleri üzerinde tutulan para, elektronik para ya da e-para adıyla anılmaktadır. Fiziksel paraya dönüştürülebildiği gibi elektronik işlemlerde kullanılarak, fiziki para olmadan da işlem görebilir.

E-Ticaret: E-ticaret, herhangi bir ürün ya da hizmet için, çeşitli ödeme yöntemleriyle bir internet sitesi üzerinden ticaret yapmayı veya satın almayı sağlayan bir ticaret yöntemidir.

Etbis: Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi (ETBİS), hizmet sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcıların kayıt altına alınması, e-ticaret verilerinin toplanması ve bu verilerin işlenerek istatistiksel bilgilere dönüştürülmesi amacıyla Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulan bilgi sistemidir.

Eft: Elektronik fon transferi (Electronic funds transfer) işlemine verilen kısa ad olan EFT, bilgisayarlı ağlarda genelde bankalar arası değer aktarımını ifade eder.

F

Fintech: “Financial Technology”nin kısaltması olan Fintech, finansal hizmetlerin daha kolay, daha iyi ve daha hızlı verilmesi amacıyla oluşturulmuş, finansal yöntemlerle rekabet etmeyi amaçlayan teknolojik bir yeniliktir.

Fraud: Başkalarına ait kredi ya da debit kart ile herhangi bir işyeri ya da ATM’den işlem yaparak haksız kazanç sağlamak, ve gerçek kart hamili, işyeri ya da bankayı zarara uğratmak demektir. Söz konusu işlemler, fiziki ya da sanal bir ortamda yapılabilmektedir.

Forex (Foreign Exchange):Ulusal para birimlerinin takasına imkan veren bir borsa yapısıdır.FX pazarı, bankaların, brokerların, finansal kurumların ve bağımsız trader’ların kullandığı elektronik bir ağ üzerinden işlem görür.

G

Girişimci: Kâr amacıyla riski üzerine alan kişi olarak tanımlanabilir. Girişimci, mal ve hizmet üretimi yapabilmek için, üretim öğelerini en iyi koşullar altında bir araya getiren kişidir.

H

Https: HTTPS (Secure Hyper Text Transfer Protocol) güvenli metin aktarma iletişim protokolüdür. Klasik HTTP protokolüne SSL (Güvenli Soket Katmanı) protokolü eklenmesi ile oluşur. Web sitelerinin metinlerle kurduğu iletişimin şifrelenmesi demektir.

I

Iban: Uluslararası Banka Hesap Numarası’nın kısaltmasıdır. Bankalardaki mevcut hesapları yerine kullanılacak olan ve belirli bir standarda göre oluşturulan uluslararası banka hesap numarasıdır.

Issuer: Banka Kartı, Kredi Kartı Ön Ödemeli Kart vs. gibi kartları basıp müşteriye veren; borç, alacak, hediye puan, asistanlık hizmetleri gibi hizmetleri takip edip müşteriye bildirimde bulunan kart firmalarına issuer denir.

K

Kişisel Veri: Kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgiyi ifade etmektedir.

Kart Numarası: Kartın üzerindeki sayıya kart numarası denilmektedir. Kart numaraları belirli bir kod düzenine sahiptir, banka, hesabın bulunduğu şube ve hesap numarası gibi bilgilerden bir algoritma yardımıyla ortaya çıkartılır.

Kobi: Gelir, varlık ve çalışan sayısı açısından belirli bir değerin altındaki işletmeleri gruplamak kullanılır. Her ülkenin ve sektörün farklı KOBİ sınıflandırması bulunmaktadır.

Kkb: Kredi notu olarak da bilinen ve banka müşterilerinin geçmiş dönemlerdeki ödemelerinin, güncel borç durumlarının, kredi alma sayılarının ve sıklığının derlenmesiyle oluşturulan kredi notunu hazırlar.

Kvkk: Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, Türkiye Cumhuriyet sınırları içerisindeki kişilerin verilerinin nasıl saklanacağı, kullanacağı ve işleneceğini düzenleyen kanundur. Veri işleme faaliyetlerinin önceden belirlenen kurallar çerçevesinde yapılmasını sağlar ve kişilerin temel haklarını korur.

L

IoT (Internet of Things): Neslerin interneti olarak Türkçeye çevrilen loT, insandan makineye iletişime gerek duymadan makineler arası haberleşmeye olanak sağlayan, ağa bağlı iletişim kuran cihazlara, sistemlere verilen addır.

M

Masak: Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK), karapara aklama suçunu ve terörizmin finansmanının araştırılması, incelenmesi ile görevlendirilmiş mali istihbarat birimidir. Uluslararası alanda kara para aklama ve terörün finansanı ile mücadele konusunda standart koyan kuruluş olan FATF’in etkisiyle oluşturulmuştur.

Mail Order: Kredi kartlarının, POS cihazlarının ve Sanal POS’un yaygınlaşmasından önce uzaktan ödemenin yaygın yöntemidir. Doldurulan bir forma girilen kart numarası, son kullanma tarihi ve CVV kodu, kart fiziken ortamda olmasa da POS cihazına girilerek süreç normal satış işlemi gibi devam eder ve ödeme tamamlanır.

mPOS: Akıllı telefon/tablet gibi bir mobil cihazın birleşimiyle oluşturulan mobil POS (Mpos), standart POS cihazı olmadan ödeme almayı sağlamaktadır. Mpos her yere kolayca taşınabilme ve ağa bağlı olma avantajını birleştirmektedir.

Mobil Bankacılık: Banka ve finans kuruluşların mobil cihazlara özel sunduğu bankacılık hizmetlerine mobil bankacılık adı verilmektedir. Genellikle mobil uygulama, mobil web üzerinden de mobil bankacılığa erişim mümkündür.

Melek Yatırımcı: Melek Yatırımcı, yüksek risk ve yüksek büyüme potansiyeli içeren firmalara, kuruluşlarının çok erken bir döneminde yatırım yapan özel bir yatırımcı tipi olarak ifade edilmektedir. Genelde bireysel destek ve danışmanlık sunarlar.

Mersis Numarası: Mersis (Merkezi Sicil Kayıt Sistemi) ticaret sicili işlemlerinin elektronik ortamda yürütüldüğü, ticaret sicili kayıtları ile tescil ve ilan edilmesi gereken içeriklerin düzenli olarak depolandığı ve elektronik ortamda sunulduğu merkezi bir bilgi sistemidir.

Mobil Ödeme: GSM operatörleri aracılığıyla yapılan ödemedir. Ödeme sırasında cep telefonu numarası ile giriş yapılır ve SMS ile gönderilen güvenlik kodu girişiyle ödeme gerçekleşir. GSM operatörü, müşteriden ödeme bedelini kullanılan hat özelliklerine göre ya yüklenmiş hazır krediden düşerek ya da bir sonraki faturaya yansıtarak tahsil eder.

MasterCard : 1966 yılında ABD de kurulan bankalar ve tüketicilerinin kart ve kredi kartı ile ödeme sistemlerini sağlayan finans şirketidir. Kredi kartları için ödeme sistemleri sağlamaktadır. 16 haneli kredi kartı numaraları 5’le başlar.

N

Near-field Communication (NFC): Kablosuz iletişim protolüdür. NFC, veri aktarımı, cihaz eşleştirme gibi pratik amaçlarla kullanıldığı gibi temassız ödemelerin de temelini oluşturur. Temassız ödeme uyumlu çipli kredi kartı, NFC okuyuculu POS cihazına yaklaştırıldığında bilgiler cihaza aktarılır ve ödeme işlemi gerçekleştirilir.

O

Online Ödeme: Online ödeme, alacaklı ve verecekli arasında yapılması gereken para transferinin internet ortamında, online ödeme sistemleri kullanılarak gerçekleşmesidir. Online ödeme kredi kartları ve sanal poslar kullanılarak yapılmaktadır.

Otorizasyon: Karttan elektronik olarak para çekme işlemi olarak tarif edilebilir. Para çekme işleminin fiziksel POS veya sanal POS aracılığıyla bankaya iletildikten sonra bankanın olumlu cevabıyla başarıyla sonuçlanmasıdır.

Otp: İşlemlerin doğrulanması için tek seferlik kullanım amacıyla üretilen ve gönderilen şifrelerdir. 3D Secure sürecinde bankadan cep telefonunuza gelen şifre veya internet bankacılığı kullanıcı girişlerinde üretilen anahtar şifreler bu uygulamaya örnektir.

Ö

Ödeme Geçidi: Ödeme geçidi (payment gateway) e-ticarette tüketicilerin kredi kartına dair önemli bilgileri şifreleyerek güvenli bir şekilde tüketiciden e-ticaret firmasına, e-ticaret firmasından da ilgili banka veya aracı kuruluşa ulaşmasını sağlayan bir sistemdir.

Ön Ödemeli Kart: Kart içerisindeki yüklenen tutar kadar harcama yapmayı, bir ürün ya da hizmetten yararlanmayı sağlar.

P

Pazar Yeri: Alıcılar ile satıcıların üçüncü bir taraf vasıtasıyla elektronik ortamda bir araya getirilmesidir. Firmaların kendi mağazalarını kiraladığı ve ürün ya da hizmetlerini tüketicilere sundukları sanal bir alışveriş platformudur.

PCI DSS: Kartlı ödeme endüstrisinin veri güvenlik standardıdır. Kredi kartının işlenmesi, iletilmesi ve saklanması aşamalarında uyulması gereken bilgi güvenliği kurallarını tanımlar. Bu kurallar PCI (Payment Card Industry) adı verilen ve American Express, MasterCard, Visa gibi üyeleri bulunan bir konsey tarafından geliştirilmekte ve yayımlanmaktadır.

Provizyon: Karttan elektronik olarak para çekme işlemidir. Para çekme işleminin fiziksel POS veya sanal POS aracılığıyla bankaya iletildikten sonra bankanın olumlu cevap verip başarıyla sonuçlanmasıdır.

Predaid: Ön ödemeli anlamına gelen prepaid, genellikle kartlarda kullanılır, ancak ön ödeme yapılan alışveriş süreçlerinin tümünü kapsayan çatı bir terimdir.

S

Sanal Pos: Kredi kartı ile alışveriş yapılan mağazalarda kasalarda bulunan POS cihazının, internet ortamında kullanılan çeşitlerine verilen isimdir. VPOS (Virtual Point Of Sale) ismi ile de bilinir. Bankaların sağlamış oldukları bu sistem ile müşteri kart bilgileri ilgili bankaya internet üzerinden ulaşır.

Ssl: SSL, “Secure Sockets Layer” yani güvenli giriş katmanıdır. Server ile alıcı iletişimi esnasında verilerin şifrelenerek yapılmasıdır. En bilinen kullanımı ise, web sitesindeki veri alışverişi esnasında, server ile internet tarayıcısı arasındaki iletişimi şifrelenmesidir.

Startup: Hızlı büyüme için tasarımlanmış, teknolojiyi kullanan ve sunan, sunduğu hizmeti kullanıcıya ulaştıran, sürekliliğe sahip ve gelişmeye ve geliştirmeye uygun girişim fikirleridir.

T

Tekrarlı Tahsilat: PCI DSS sertifikasına sahip, güvenli altyapısı ile müşterinin kart bilgilerini saklayarak, belirlenen periyotlarda ve tutarlarda otomatik tahsilat yapma imkanıdır.

Troy: TROY (Türkiye’nin Ödeme Yöntemi) nakitsiz ödeme yapılmasını sağlayan bir altyapıdır. Bu altyapı sayesinde TROY üyesi olan kuruluşlar kendi müşterileri olan kart kullanıcılarına ve iş yerlerine kartlı ödeme hizmetlerini sunabilmektedir.

V

Visa: Bankalar arası ve bankalarla Network ağına sahip digital para işlemi yapılmasını sağlayan elektronik bankacılık işlemidir. Kredi kartı numaraları 4 ile başlar.

Y

Yapay Zeka: Yapay zeka, makinelerin karmaşık problemlere insanlar gibi çözümler üretmesini sağlama ile ilgilenen bir bilim dalıdır. İnsan eli ile yapılan makinelere ve robotlara yüklenen, doğal biçimde gelişmeyen sayısal bir akıl örneğidir.

W

Wallet: Cüzdan kelimesinin İngilizcesi olan Wallet, e-ticaret ve fintek özelinde dijital cüzdanları (elektronik cüzdan) işaret etmektedir. Güvenli bir şekilde kullanıcıların ödeme bilgilerini, parolalarını depolar. Kullanıcılara kolay ödeme yapma olanağı sağlar. oWallet yeni nesil mobil ödeme ürünü en iyi örneklerdendir.

logo_footer
Erpa Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para A.Ş.
Mustafa Kemal Mah. 2125. Sok. No: 5 Erpa Plaza 
Çankaya Ankara